De volkstuin: smaakvolle oogst!

GSC Oké Milo, voila. Ik heb nog heel wat werk te verrichten in ons tuintje vandaag en ik heb wel heel mooie tips voor jullie. Dus ik zou zeggen: volg mij maar. GSC Voila, vandaag is het dé moment om onze aardappelen uit te doen. We hebben dit jaar eigenlijk een extreem natte lente en zomer gehad, maar aan de opbrengst zullen we zien dat dat nog goed mee valt. GSC Je ziet hier onze aardappelplanten, daar is het loof al gedeeltelijk of volledig van verwijderd. Waarom is dat? We hebben dit jaar een extreem natte lente gehad. Het vochtig weer gaat schimmelziektes in de hand werken. De phytophthora of de aardappelplaag is ook dit jaar welig aan het tieren geweest. Ik heb m’n planten preventief behandeld, dat helpt maar natuurlijk, in een volkstuinpark zijn er altijd mensen die niet behandelen waardoor de ziekte zich toch verspreidt. Op het einde van de groeiperiode, als die aardappelen beginnen dood te vallen, dan zie je daar toch wel sporen van plagen op. Het is dan beter om die bladeren onmiddellijk te verwijderen. En zeker en vast niet op de composthoop te gooien. Die moeten gewoon verbrand worden want die ziekte zit daarin en als je die op de composthoop gooit, gaat die ziekte zich verspreiden. GSC Dat is hier een mooie. GSC Dus, als we onze riek in de grond steken: zeker niet hier want dan ga je de aardappel doorboren. Dat mag niet. Dus we nemen voldoende afstand. Dus we steken schuin naar beneden en we tillen de plant op, voila, en de aardappelen komen tevoorschijn. En je ziet hier mooie, dikke aardappelen tevoorschijn komen. Het loof gaat in de kruiwagen. We gaan hier nog eens goed zoeken naar eventueel achtergebleven exemplaren maar bij die soort Agrea komen de aardappelen vrij dicht bij elkaar. Je ziet: dat zijn hier nu vier struiken en die opbrengst is toch vrij behoorlijk. Kijk, zowel qua grootte en ook de kwaliteit is super. Het is een gele aardappel, wel een bloemer [nvdr: zacht uiteenvallend zodra gekookt], het is dus geen vastkokende maar is heel lekker van smaak. Voila en nu de volgende! GSC Voila. Die heeft wat kleinere [aardappelen], maar die kleintjes zijn even lekker, hé. GSC Het loof, dat doen we in de kruiwagen. Dat wordt verbrand ofwel gaat het met het restvuil mee dus zeker niet gebruiken in de composthoop want het kan mogelijks besmet zijn en we nemen geen risico’s: geen ziek materiaal op de composthoop. GSC De levenscyclus van een aardappel is honderd dagen. Stel dat we onze aardappel in de grond hebben gestoken op één april, één mei, één juni, één juli. Dus van één juli kan je beginnen oogsten. Hoe zie je dat? Je loof begint te verwelken. Gele blaadjes. Bruine blaadjes. Je ziet dat je plant begint af te sterven. Af en toe in combinatie met phytophtora – of de plaag – zie je zwarte plekken en zie je tekenen op de stengel. En dat is een teken aan de wand. Als je dat ziet, is het beter dat je het loof onmiddellijk verwijdert om te vermijden dat die schimmel zich in de knol gaat vestigen. En als dat gebeurt kan je je aardappelen gewoonweg niet bewaren. Die gaan dan gewoon rotten met een onaangename geur alvast! Zeker preventief werken als je sporen ziet van plaag. Verwijder je loof preventief. Je ziet heel duidelijk een aardappelplant die op het einde van levenscyclus is. Die plant begint te verwelken stilaan en zeker bij droge periodes gaat dat iets vlugger dan wanneer het regent maar dat is heel duidelijk zichtbaar. GSC Kijk, een heel mooi formaat, hé. Dat zijn echt, voor een friet is dat al wat klein maar dan hebben we de grotere soort, die kunnen we gebruiken om frietjes van te maken terwijl Agrea is een aardappel die uitstekend geschikt is voor frieten. In de handel wordt hij zelfs gebruikt om er chips van te maken. GSC Kijk, je ziet, af en toe komt er toch nog eentje naar boven die we hebben vergeten. GSC Voila, en nu … nu moeten die nog even drogen. Want uiteindelijk, ze komen uit de grond, en in de grond is het vochtig natuurlijk, hé. Vooral we ze in zakken gaan stoppen, gaan we ze laten drogen. De overtollige aarde doen we eraf. Wat ook heel belangrijk is: veel mensen spoelen ze. Wassen de aardappelen. Met een vroege aardappel geen probleem. Maar met een bewaarappel doe je dat niet. Waarom? Op de schil van die aardappel zit een stof die ze beschermt. Als je die eraf wast, gaat die minder goed bewaren. De aarde verwijderen, oké, maar niet spoelen in een emmer met water. GSC En als ze droog zijn, dan zal de rest van die aarde ook heel snel verwijderd worden. GSC We gaan ze best ook niet gooien. Niet dat het echt kwaad kan maar best met zachtheid behandelen. En als je ziet dat er een is gekwetst of rotte plekken vertoont, leg hem dan niet bij de rest want dan kan hij de rest eigenlijk ook aansteken. Dat is zoals een rotte appel in de mand; dat geldt ook voor aardappelen, hé. GSC Nu kan je die aardappelen een half dagje drogen in de zon en dan gaan die in de zak. Thuis leg ik ze in de garage mooi open om te bekijken of daar zieke exemplaren tussen zitten. Dus als er eentje bij is die een rotte plek vertoont, verwijder ik die en dan na een week of twee gaan die in een bak. Poeder tegen kiemvorming is niet meer te verkrijgen in de handel maar er is wel een mooi alternatief. GSC Als je enkele appels tussen je aardappelen legt, die appelen geven een stof af, een geurstof die eigenlijk ervoor zorgt dat die aardappelen niet kiemen. Eigenlijk is dat een goedkope manier en het enige wat je moet doen is regelmatig wat appels kopen in de winkel. Je vangt die dan regelmatig want die gaan natuurlijk geen half jaar mee. Regelmatig verse appelen tussen de aardappelen leggen en er zal geen kiemvorming zijn. Eigenlijk een goedkope tip die iedereen aankan en die honderd procent biologisch is. GSC We hebben onze courgetten en de Longue de Nice, dat is de muskaatpompoen én de pompoenen geplant in een putje waardoor het veel eenvoudiger is om ze water te geven. Dit jaar is dat niet echt nodig geweest want we hebben voldoende regen gekregen,maar je ziet, die produceren goed, hé. Dat is er hier zo eentje. Eigenlijk is dat een formaat dat we perfect kunnen gebruiken in de keuken. Die worden veel groter maar dat hoeft niet. Als ze te groot zijn, kan je ze gebruiken voor de soep. Hier kan je ze gebruiken met gehakt of om er een lekker gerechtje van te maken. GSC Dat zijn hier onze pompoenen. Dat zijn serieuze […]. Alé, die zijn niet super groot maar werkelijk ideaal om te verwerken in de soep. De Longue de Nice staat hier. Dat is hier … voila. Dat is een muskaatpompoen. En bovendien: de zaadjes zitten in de voorste kop en de rest is puur vruchtvlees. Dus dat kan je er met een lepel gewoon uitscheppen. Dat binnenste kan je er gewoon uitscheppen en eventueel vullen met gehakt of iets anders. Dus voldoende om ons te voorzien in de winter van vitamientjes. GSC Die pompoenen rusten nu op de grond. In het najaar worden ze groter, ze worden zwaarder uiteraard. Om te vermijden dat ze aangetast worden door vocht of rot worden gaan we er een plankje of een steen onder leggen. Dus we heffen ze een beetje op. Zo. GSC Nu zijn ze eigenlijk geïsoleerd van de grond en kunnen ze rustig verder groeien zonder risico van verrotting. GSC Als we het hebben over pompoenen: een heel nuttige tip! Gooi de pitten van pompoenen nooit weg. Doe dagelijks in de soep een vijftal pompoenpitten – fijngemalen – en je zal nooit last hebben van prostaatkanker. Want in die pitten zit een stof die preventief werkt tegen prostaatkanker. Dus een medicijn vanuit de tuin. GSC Je herinnert je nog wel: in het vroege voorjaar heb ik boontjes geplant in potjes. Nu kan je ze nog zien. Nu, vanaf begin mei zijn die dan uitgeplant en we hadden dus een achterstand want op dat moment was het dus extreem nat en al wie zijn boontjes rechtstreeks in de grond geplant heeft, mocht herbeginnen want die gingen rotten. Deze zijn beginnen groeien. En je ziet het resultaat dat die eigenlijk niet ingeboet hebben aan kwaliteit. Omdat er in de bodem van dat potje voldoende gaten zitten zodanig dat de wortels diep in de grond kunnen zitten. Je zal zien: hier zijn nog bonen over die ik niet heb geplukt. Wat is de reden? Ik ga daar zaad van nemen voor volgend jaar. Kijk, die zijn te groot om te consumeren. Daarin zitten dus nu eigenlijk al bonen. Zie je? Die zijn nu nog niet rijp, hé. De peulen moeten volledig geel worden en dan zijn die klaar om geoogst te worden. Dus die boontjes laat ik hangen. En volgend jaar heb ik terug zaad en dat kost mij niets want als je ze in de handel koopt mag je rekenen op zes, zeven euro voor een doosje en ik heb ze gratis! Maar ik moet alleen maar de langste bonen, die hou ik apart en daar neem ik zaad van. Dan ben ik verzekerd van een goeie kwaliteit. GSC Nu, kijk, de twee achterste fietswielen zijn in de volle grond gezet. Dat was dan eind juni. Begin juli dus. Om dan eigenlijk de oogst te kunnen spreiden. Die eerste, die vroege zitten allang in de dieprvries. Maar ik kan nu nog verse boontjes oogsten eind augustus tot half september. Je ziet dus wel degelijk die kwaliteit is super, hé. Het is ook een soort die rijkelijk groeit en kwaliteitsbonen geeft, hé. Fijne boontjes van een goeie kwaliteit. En het zijn twee soorten. Er zijn er donkerblauwe bij – alé – paarse. Maar vergis u niet, hé. Als je die kookt, worden die groen. Kijk, dus die zijn nu paars en als je die in kokend water legt dan veranderen die in groen. GSC Waarom zijn die nu gemengd? Eigenlijk is dat een toeval. Ik ben dat per ongeluk tegen gekomen. Ik heb dat gewoon ondervonden ja – oké ja – ze zijn even lekker van smaak. Nu, er is een verschil tussen struikbonen en staakbonen. Sommige tuiniers zweren bij struikboontjes maar ik vind het gewoon gemakkelijker. Om te plukken, en ook qua opbrengst. We hebben hier het oppervlakte van een fietswiel – wat kleiner is dan een vierkante meter en de opbrengst is enorm in vergelijking met de plaats die ze innemen. Eigenlijk is dat ook belangrijk, zeker als je tuin niet al te groot is. Dan kies je zeker voor staakbonen. GSC Nu, als onze planten beginnen te verwelken en hier begint dat stilletjes aan en de bonen zijn uiteraard geoogst, dat loof heeft een grote voedingswaarde want bevat veel stikstof. Erwten en bonen maken knoppen aan en die knopjes, aan die wortelknopjes zitten, zit er stikstof. Eigenlijk is dat een prima stikstofbemesting. Daarom kunnen we eigenlijk – ik gooi niets weg – alle gezond materiaal gaat ofwel in de bokashi ofwel in de composthoop. Maar erwten en bonen hebben een bijzondere voedingswaarde door de stikstofknopjes die aangemaakt worden aan de wortels en ook het loof is rijk aan stikstof. Voor het volgende seizoen kan dat uiteraard gebruikt worden. GSC Voila, het zit erop. We gaan nog wat tomaten oogsten maar kijk, ik heb er hier een die aangetast is door slakkenvraat. Het kan ook vogels geweest zijn die er aan hebben gegeten. In de winkel, wat we daar kopen, is perfect gaaf maar qua smaak is dat veel minder. Bij ons, die zijn niet altijd gaaf maar wat we doen is het slechte deel wegsnijden en de rest kunnen we nog perfect opeten. Dus ik ga nu rustig verder oogsten en ik zie u wel bij een volgende!