De opkomst van robotica als troef in fysieke winkels

Waar robotica in retail tot voor kort vooral werd gezien als een technologische gimmick, is die perceptie vandaag grondig gewijzigd. De eerste toepassingen, vaak beperkt tot hospitality en entertainment, wekten wel nieuwsgierigheid maar boden nauwelijks operationele meerwaarde. Die fase ligt inmiddels definitief achter ons. De razendsnelle evolutie binnen robotica, artificiële intelligentie en dataverwerking heeft geleid tot een nieuwe generatie retailrobots die opereren als volwaardige, multidisciplinaire hulpmiddelen op de winkelvloer.

Geen vervanging, maar versterking

Een belangrijk uitgangspunt daarbij is dat robots het winkelpersoneel niet vervangen, maar ondersteunen en versterken. Zeker in de doe-het-zelfsector, waar advies en expertise een doorslaggevend gegeven zijn in het aankoopproces, blijft die menselijke factor onontbeerlijk. Robotica fungeert in dat opzicht als assistent; een verlengstuk van de medewerker dat repetitieve taken overneemt, data verzamelt en klanten sneller naar de juiste informatie of het juiste antwoord leidt.

“De robot die recent werd ingezet bij Hubo Heeren te Zonhoven en Brico Plan It Ternat vervult vandaag zeven duidelijk afgebakende functies”, verduidelijkt Tom Dujardin, co-founder van DeDuCo, Benelux-marktleider in CRM en retailrobotica. Concreet gaat het om:

• Het continu monitoren van productbeschikbaarheid
• Het begeleiden van klanten naar de correcte productlocatie
• Het inzetten van mobiele marketingcommunicatie op de winkelvloer
• Een grondige analyse van planogramuitwerking en schapcorrectheid
• Interactie met elektronische prijsetikettering (ESL)
• Een preventief, afschrikkend middel in diefstalgevoelige rayons
• Een co-piloot voor field marketers en merchandisers bij de uitwerking van planograms

Deze functies situeren zich precies op de snijlijn tussen operationele slagkracht en klantbeleving, twee domeinen waar retailers vandaag de dag absoluut het verschil moeten maken.

Hardware is slechts het halve verhaal

De echte kracht van retailrobotica schuilt echter niet in de hardware, maar in de data die ze genereert, analyseert en activeert. Met name schapbeheer en prijsconsistentie hebben in dit kader veel impact. Foutieve prijsaanduidingen zijn immers niet alleen juridisch problematisch, ze ondermijnen ook direct het vertrouwen van de consument. Diverse studies tonen aan dat prijsinconsistenties tot de belangrijkste ergernissen van winkelbezoekers behoren.

Dat inzicht werd ook bevestigd in de D.A.T.A.-studie (‘Technologie versneld omarmen in DIY’) van NIQ/GfK, die werd voorgesteld tijdens de 36ste editie van de vakbeurs DIY, PRO & GARDEN. De studie benadrukt het belang van snelle verrijking van zuivere, betrouwbare data, zowel aan retailzijde als bij leveranciers. Enkel door data slim te structureren en te activeren, kan technologie zoals robotica haar volledige potentieel waarmaken.

"De performantie wordt niet alleen bepaald door de technologie zelf, maar ook door de kwaliteit van de data"

“Smart data is geen toekomstconcept meer, maar een absolute randvoorwaarde”, stelt Tom Dujardin. “De Mr. B-robot – een samenwerking tussen Bison International en DeDuCo - maakt integraal deel uit van het IT-ecosysteem van de retailer. Zijn performantie wordt niet alleen bepaald door de technologie zelf, maar ook door de kwaliteit van de data en de expertise van de leveranciers die die data aanleveren en op punt stellen.” En als kers op de taart overstijgt de robot zijn technische rol door binnen alle winkelcategorieën op te treden als een overtuigende merkambassadeur.

Minder miskopen en retouren

Dat laatste vertaalt zich ook naar de praktijk van productadvies op de winkelvloer. In dhz-retail bezoeken klanten de winkel vaak op een belangrijk moment in hun klusproces, wanneer ze midden in een project zitten en tegen een concreet probleem aanlopen. De behoefte aan juist, betrouwbaar en direct toepasbaar advies is op dat moment bijzonder groot.

Nadine Van Even, Field Sales Manager Benelux bij Bison International, illustreert dit met een herkenbaar voorbeeld: “Klussers komen vaak met zeer specifieke vragen. Bij de plaatsing van een spiegel in een ingebouwde badkamerkast rijst bijvoorbeeld de vraag welke lijm het meest geschikt is. De robottoepassing wordt in dergelijke gevallen ingezet als eerste adviseur en gidst de klant meteen naar de juiste keuze.”

Die ondersteuning is allesbehalve overbodig. “Onafhankelijke studies tonen aan dat vandaag vier op de tien klanten de dhz-winkel verlaten met de verkeerde lijm of kit", vervolgt Van Even. “Dat leidt niet alleen tot frustratie bij de klant, maar ook tot retouren, klachten en reputatieschade. Correct advies is dus van doorslaggevend belang, en precies daar wordt de robot doelgericht voor geprogrammeerd.”

De testfase voorbij

Wat deze evolutie vooral laat zien, is dat robotica bij doe-het-zelf-verkooppunten de experimentele fase ontgroeid is. Robots worden niet langer ingezet ‘omdat het kan’, maar omdat ze aantoonbaar bijdragen aan de productiviteit, datakwaliteit, klanttevredenheid en uiteindelijk ook de omzet.

Stijn Heeren, franchisenemer bij Hubo, zag die positieve impact onlangs bevestigd op zijn eigen winkelvloer: “De testfase heeft duidelijk aangetoond dat investeren in technologie ons vandaag een concreet concurrentievoordeel oplevert. Het is een stapsgewijs proces waarbij de volledige winkelinfrastructuur haarfijn moet worden afgestemd om het beste uit de robot te halen."

Voor vakprofessionals binnen retail, supply chain en bij merkfabrikanten is dit een belangrijke vaststelling. Robotica vraagt geen op zichzelf staande implementatie, maar een geïntegreerde aanpak waarin technologie, data, winkelprocessen en leverancierskennis naadloos samenkomen. Wie daarin slaagt, zet een duidelijke stap richting een futureproof retailmodel.