Deal rond krantencontract
Huidige concessie met Bpost met 6 maanden verlengd, UNIZO reageert tevreden
Er is een compromis bereikt in het dossier van de krantenconcessie. In het vorige contract kreeg Bpost nog jaarlijks 175 miljoen euro subsidies om kranten en tijdschriften over het hele land in de bussen te steken. Eerder was al voorzien dat die subsidie zou dalen naar 125 miljoen euro per jaar, nu is dus besloten om dat volledig stop te zetten.
Overgangsperiode
Om te vermijden dat op 2 januari geen krant meer in de bus zit, komt er een overgangsperiode. Daarvoor zou het postbedrijf een bedrag krijgen dat het midden houdt tussen het plafond van de huidige concessie (175 miljoen euro) en de nieuwe (125 miljoen euro). Dat is dus ongeveer 75 miljoen euro voor 6 maanden. Daarna zal ze met de uitgeverijen moeten onderhandelen om de distributie per regio op zich te nemen.
Het hele dossier was in een stroomversnelling gekomen nadat niet Bpost, maar wel het privébedrijf PPP was geselecteerd voor de nieuwe concessie, die normaal gezien volgend jaar zou ingaan. PPP was de goedkoopste, maar zowel de PS als de groene partijen wilden liever met Bpost blijven werken, uit vrees dat er een zware ontslagronde zou volgen. Vanuit de mediabedrijven kwam ook twijfel over de kwaliteit van de bedeling door PPP.
herverdeling steun
In plaats van een nieuwe concessie komt er tot 2026, na de overgangsperiode van 6 maanden, rechtstreekse steun aan de mediabedrijven. Zij krijgen een belastingkrediet afhankelijk van het aantal abonnees dat ze in dunbevolkte gemeenten hebben. Dat fiscaal voordeel loopt op van 16 miljoen euro in 2024 tot 49 miljoen in 2026.
Daarna is het in principe gedaan. Vanaf 2027 wordt de bedeling van kranten en tijdschriften louter een zaak van de uitgevers, wat vooral Open VLD wil. Al kan niet worden uitgesloten dat de volgende regering het steunmechanisme toch verlengt.
De steun betreft enkel de distributie voor gemeenten met minder dan 225 inwoners per vierkante kilometer, waar het bussen van kranten duurder is. Die liggen voor 3/4e in Wallonië, in Vlaanderen betreft het vooral de Westhoek, maar ook delen van de Vlaamse Ardennen, de Noorderkempen, het Meetjesland en een stuk van Limburg.
Ook de niet-commerciële uitgeverijen krijgen dat voordeel, maar wel voor het hele land. Naast ziekenfondsen, zoals de CM, en vakbonden gaat dat bijvoorbeeld ook over organisaties zoals Natuurpunt, Greenpeace, of Kerk & Leven.
verhoogde kostenaftrek voor vervoer
In de huidige regeling worden de rechtstreekse abonnementen gesubsidieerd via de persconcessie aan een logistieke partner, zoals Bpost. Hierdoor kunnen kranten en tijdschriften gratis thuis worden geleverd. De abonnementen werden dus tegen grote kortingen in de markt gezet, op kosten van de overheid.
Voor persverkopers liggen intussen niet alleen de verkoop- én aankoopprijs vast, zij moeten ook nog eens maandelijks betalen voor de leveringskosten aan hun winkel. Rechtstreekse abonnementen krijgen subsidie om de prijs te drukken, maar zelfstandige persverkopers moeten betalen voor hun leveringen.
In het akkoord is er voor de krantenwinkels een verhoogde kostenaftrek voor het vervoer ter waarde van 3 miljoen euro voorzien. Unizo reageert tevreden.
"De discriminatie in de sector wordt eindelijk weggewerkt", klinkt het. "Persverkopers, waaronder de zelfstandige krantenwinkels, boekhandels, tankstations en supermarkten moesten jarenlang opboksen tegen een gelijkaardig, maar gesubsidieerd verkoopkanaal. We zullen wel nog onderzoeken of deze middelen (3 miljoen, nvdr) afdoende zijn, maar er is een belangrijke principiële stap gezet."
Het is afwachten hoe PPP en Proximy zullen reageren. Vooral PPP dreigde eerder met een klacht bij de Raad van State als de concessie, waarvoor zij was geselecteerd, niet zou worden uitgevoerd. En ook de Europese Commissie moet de verlenging van de concessie van Bpost nog beoordelen. Wat de uitgevers betreft, die tonen zich zowel in Vlaanderen als in Wallonië ongerust over de korte overgangsperiode van zes maanden.