Klemmen van je werkstuk

<p>Tijdens het klussen moet je af en toe een werkstuk kunnen vast klemmen. Zomaar met brute kracht te werk gaan is niet echt een optie. Waar je allemaal op moet letten, zie je in deze nieuwe Tooldokter.</p> <p>Een werkstuk klemmen is vaak een belangrijke handeling bij het afwerken van een werkstuk. Je wil niet dat het gaat verschuiven tijdens het zagen of beitelen.<br />En al zeker handig is het wanneer je iets moet schuren. Tegen een geklemde balk duw je het werkstuk mee in de richting van het schuren. Het zal niet meer verschuiven en je kan met veel kracht in een vlotte beweging schuren.<br />Je hoeft niet altijd met lijmklemmen te werken. Wie gebruik maakt van een echte timmermanswerkbank, kan aan de slag met stoppers waartegen je je werkstuk kan opduwen zodat het niet gaat verschuiven.<br />Zo&rsquo;n werkbank kan je bovendien ook voorzien van bovenklemmen. Eenvoudig om te gebruiken, maar handig om je werkstuk te fixeren tijdens het klussen. En om het helemaal af te hebben, is de werkbank afgewerkt met een klem die je kan opspannen, eveneens om je werkstuk stevig vast te klemmen.<br />En om echt brute kracht uit te oefenen op een geklemd werkstuk, kan je aan de slag met een bankschroef.<br />Maar bij een lijmverbinding is het evengoed van belang dat je alles stevig gaat klemmen. Dan pas zal de lijm goed zijn werk kunnen doen.<br />Je kan de houten delen ook alleen gaan schroeven of nagelen om te verbinden, maar als je er ook nog eens lijm bij gebruikt vergroot je het contactoppervlak dat verbonden wordt. En dat levert een betere verbinding op.<br />Om de lijm beter te verdelen, wrijf je de lijm eerst wat open door de houten onderdelen over elkaar te wrijven. Tijdens dat open wrijven voel je zelfs, hoe de houten onderdelen zich automatisch aan elkaar beginnen vast te zuigen.<br />Na het verlijmen, klem je alles vast zodat het niet meer gaat verschuiven, zo heb je meteen ook je handen vrij om bijvoorbeeld te nagelen of schroeven.<br />Tijdens het droogproces, is het wel van belang dat de gelijmde onderdelen door middel van mechanische druk geklemd worden. Gebruik waar mogelijk dus lijmklemmen.<br />Nagels of schroeven houden de houten delen automatisch samen tijdens het drogen van de lijm. Dat de lijm na uitharding een stevige verbinding oplevert, kan je als volgt zien.<br />Als je twee houten delen samen lijmt en klemt, en je breekt het in twee nadat de lijm is gedroogd, dat de lijmverbinding niet zal breken maar w&eacute;l het hout zelf.<br />Meteen na het aanbrengen van de lijm, veeg je met een vochtige doek alle restanten weg die langs de naden van de samengedrukte onderdelen te zien zijn. Anders zal die uitharden en is het nadien lastiger om de lijmresten te verwijderen.<br />Nog een tip. Een gelijmd werkstuk kan de neiging hebben om tijdens het drogen om te buigen als je de lijmklemmen slechts aan &eacute;&eacute;n zijde plaatst. Je kan dit simpelweg vermijden door de richting van de klemmen af te wisselen.<br />Een andere mogelijkheid is om er wat extra gewicht op te leggen. De extra druk zal het hout tegenhouden om op te krullen.<br />En bij parket of onderparket dat verlijmd wordt, moet je druk kunnen uitoefenen over een groot oppervlak. Om hier effici&euml;nt druk uit te kunnen oefenen, werk je best ook met zware gewichten, zoals een betonblok.<br />Naast dat opkrullen van het hout, kijk je best ook even naar de kopse kanten van het hout, er is een holle en bolle kant aan. Leg ze achtereenvolgens bol en hol naast elkaar, zo krijg je niet alleen een vlakker werkstuk maar ga je automatisch minder problemen hebben met het opkrullen van het hout langs &eacute;&eacute;n richting tijdens het drogen van je lijmverbinding.<br />Nog een lijmverbinding maken maar met je lijmklemmen schiet je tekort om de oppervlakte te overspannen? Ga dan te werk met een spanband. Als je spanband niet lang genoeg is, kan je er zelfs twee nemen.<br />Tijdens het aanspannen kan de riem zijn grip verliezen als de constructie wat helt, zoals bij deze tafelpoten. Door een simpele nagel in te kloppen op de hoeken, kan je dit probleem vermijden. En dan kan je de riem eenvoudigweg aanspannen.<br />Een groot werkstuk met lijmverbindingen doen opspannen is niet altijd evident. Je kan aan de slag gaan met hulpblokjes die de spanning optimaal verdelen over de hoeken.<br />Die blokjes zijn eenvoudig te maken. Wat heb je er voor nodig?<br /> Een blok hout, een decoupeer- en kapzaag en nog meet- en aftekengereedschap.<br />Neem een vierkanten blok hout en verbind de diagonalen, door het middelpunt trek je de parallellijn, die staan automatisch in het midden van de zijden.<br />Met een plank met een gaatje in, maak je een simpele passer, daarmee trek je dan een perfecte cirkel.<br />Teken in het midden nog een vierkant. Dat moet je straks uitzagen. Teken af met je winkelhaak. Dit hulpstuk dient enkel om de spanning te verdelen.<br />Klem het hout vast en zaag de ronde uit. Dat doe je het snelst met een decoupeerzaag. Het hoeft niet perfect rond te zijn.<br />Met een handzaag zaag je dan de kleine blokjes in het midden uit. Zorg er wel voor dat je zo recht mogelijk zaagt. Zaag achtereenvolgens de vier spanblokjes uit.<br />Terug naar ons werkstuk. Positioneer de spanblokjes met wat tape op de hoeken. Opdat de spanband niet van de ronding zou weg glijden, timmer je nog vlug een nagel. Je hoeft dan nog enkel de spanband op de nagels te leggen en langzaamaan het geheel aan te spannen. De spanning zal met behulp van de hulpblokjes beter verdeeld zijn.<br />Een houten werkstuk in verstek gezaagd is niet eenvoudig om met een lijmklem te klemmen bij een lijmverbinding. Een handige truc met tape, die we even tonen bij deze blokken ter demonstratie.<br />Voor je de houtlijm aanbrengt, tape je de twee houtblokken aan elkaar aan de achterkant van het verstek. Breng dan de houtlijm aan. Duw de twee delen aan de kant van het verstek tegen elkaar.<br />En dan verbind je het werkstuk met tape zodat de twee delen krachtiger tegen elkaar opgeduwd worden. Eens alles is gedroogd, rest je nog alleen de tape te verwijderen.<br />Hoeken klemmen tijdens het klussen. &lsquo;t Is niet altijd evident. Met volgend hulpstuk maak je jezelf er makkelijk van af.<br />Begin met een driehoekig stuk hout. Haal er alle hoeken van af, de punten raken toch vlug beschadigd en kunnen in de weg zitten.<br />Het hulpstuk moet wel perfect recht gezaagd zijn, zodat je het later haaks kan doen opspannen tegen de panelen die je wil fixeren.<br />Zet dan een gatenzaag op je boormachine en haal twee grote cirkels uit de driehoek.<br />Je lijmklem past in dat gat. En voortaan kan je nu twee panelen in een rechte hoek fixeren met je lijmklemmen. Zo heb je je handen vrij om te boren of te nagelen.<br />Nog vlug een andere manier van klemmen. Stel dat je een werkstuk wilt maken bestaande uit meerdere planken, dan kan alles gauw verschuiven.<br />Je kan handiger werken door eerst twee planken vast te schroeven in een hoek van 90&deg; op je werktafel. De planken kan je dan eerst haaks inleggen tegen je hulpstuk.<br />Om de planken tegen elkaar te klemmen, kan je een hulpblok vast schroeven. Als je er dan een spie tussen slaat, gaan de planken automatisch tegen elkaar komen te liggen. Ze zullen zich opduwen tegen de planken die je op je werktafel hebt gecre&euml;erd. Alles zit dus haaks &eacute;n stevig verzekerd om dan makkelijker te kunnen vastschroeven of nagelen.</p> <p>Dat was het dan alweer. Met deze tips weet je jezelf goed uit de slag te trekken wanneer je iets moet klemmen en tegelijkertijd je handen vrij wilt hebben om te boren of te nagelen, of simpelweg een stevige lijmverbinding moet klemmen. Bedankt voor het kijken, en tot een volgende Tooldokter.</p>